Regularne badanie się jest jedną z najważniejszych i najbardziej skutecznych form zapobiegania chorobom. Kontrolowanie organizmu może wykryć szkodliwe procesy mogące sprzyjać chorobom lub pozwolić zdiagnozować chorobę we wczesnym stadium, kiedy szanse na skuteczne leczenie są o wiele większe. W czasach, kiedy badania profilaktyczne są dostępne nie tylko w dużych miastach, profilaktyka jest o wiele łatwiejsza. Co więcej część z nich można wykonywać odpowiednio często bez ponoszenia kosztów. 

Profilaktyka nowotworów — badania dla kobiet

Jedno z najważniejszych zagrożeń dla zdrowia stanowią dziś choroby nowotworowe. Z tego powodu regularne badania pod tym kątem są coraz szerzej promowane, także wśród młodych kobiet. Podstawą jest zrobienie raz w roku morfologii, OB, badania moczu oraz badania poziomu glukozy we krwi, a także pomiar ciśnienia i masy ciała. Inne ważne badania, których wykonanie zaleca się co 3-5 lat to pomiar poziomu elektrolitów, cholesterolu oraz USG jamy brzusznej i RTG klatki piersiowej. 

Kobiety między 20. a 30. rokiem życia powinny raz do roku poddać się badaniu ginekologicznemu i cytologii, a raz na dwa lata — badaniu USG przezpochwowemu. Raz w miesiącu natomiast (od 6. do 9. dnia cyklu) kobiety powinny wykonać samobadanie piersi. Po ukończeniu 30. roku życia zaleca się też coroczne wykonywanie USG piersi. Dodatkowe zalecenia dotyczą kobiet, w których rodzinie występował rak piersi. Są to: USG sutków dwa razy na rok oraz mammografia — raz na rok.

Osoby posiadające znamiona, zwłaszcza duże lub o nieregularnym kształcie, powinny regularnie odwiedzać dermatologa. Lekarz powinien dać wskazówki dotyczące pielęgnacji znamienia, a w razie potrzeby podjąć decyzje o jego usunięciu. Mniej więcej co pół roku warto jest się wybrać do stomatologa. W ten sposób można zapobiec rozwinięciu się próchnicy. Kobietom po 30. roku życia, także tym, które nie mają stwierdzonej wady wzroku, zaleca się też regularne wizyty u okulisty. 

Kobiety po 40. roku życia dodatkowo powinny poddawać się co 3 lata badaniu EKG, co 3-5 lat USG jamy brzusznej, a co 5 lat RTG klatki piersiowej i gastroskopii. Raz na 10 lat powinny natomiast wykonać badanie gęstości kości i jednokrotnie zbadać poziom hormonów tarczycy. 

Które badania można wykonać bezpłatnie? 

Podstawowe badania, m.in. badania krwi po otrzymaniu skierowania od lekarza pierwszego kontaktu, a także niektóre badania ginekologiczne, okulistyczne i zabiegi dentystyczne można wykonać bezpłatnie. Kobiety w wieku 50-69 lat mogą bezpłatnie wykonać mammografię. Natomiast kobiety w przedziale wiekowym 25-59 mogą co 3 lata poddać się cytologii. Refundowane badania obejmują także badania profilaktyczne chorób układu krążenia, badania prenatalne dla kobiet w ciąży powyżej 35. roku lub gdy istnieje podejrzenie wystąpienia aberracji chromosomowych, a także badania profilaktyki gruźlicy i chorób odtytoniowych. 

Źródła:

https://www.zwrotnikraka.pl/kalendarz-badan-profilaktycznych-kobieta-mezczyzna/

https://www.nfz.gov.pl/dla-pacjenta/programy-profilaktyczne/

Autor: Ewa Saracen